Kanada, küresel ticaret dengelerini ve otomotiv sektörünü yakından ilgilendiren sürpriz bir karara imza attı. Ülke yönetimi, Çin menşeli elektrikli araçlara uygulanan yüzde 100 oranındaki gümrük vergisini önemli ölçüde düşürme konusunda Çin ile anlaşmaya vardı. Bu karar, yalnızca otomotiv pazarını değil, tarım ürünlerinden uluslararası siyasete kadar geniş bir alanı etkiliyor.
Elektrikli Araçlarda %100 Vergi Dönemi Bitiyor
Kanada, bugüne kadar Çin’den ithal edilen elektrikli araçlara yüzde 100 oranında gümrük vergisi uyguluyordu. Yeni anlaşmayla birlikte bu oran yüzde 6,1 seviyesine çekiliyor. Ancak bu indirimin sınırsız olmadığı özellikle vurgulanıyor. İlk aşamada Çin’den Kanada’ya yılda en fazla 49 bin elektrikli araç girişine izin verilecek. Beş yıllık süreçte bu rakamın yaklaşık 70 bin adede ulaşması planlanıyor.
Bu adım, Kanada’da elektrikli araç fiyatlarının daha erişilebilir hale gelmesini sağlayacak. Artan yaşam maliyetleri ve yüksek otomobil fiyatları nedeniyle zorlanan Kanadalı tüketiciler için bu karar, pazarda ciddi bir rahatlama anlamına geliyor.
Tarım Ürünleri Anlaşmanın Gizli Kazananı Oldu
Anlaşmanın dikkat çeken bir diğer boyutu ise tarım sektörü. Çin, Kanada’nın en önemli tarım ihracat kalemlerinden biri olan kanola tohumu üzerindeki vergileri yüzde 84’ten yaklaşık yüzde 15 seviyesine düşürmeyi kabul etti. Bu gelişme, son yıllarda Çin pazarını büyük ölçüde kaybeden Kanadalı çiftçiler için adeta can simidi oldu.
Özellikle kanola üreticileri, Çin’in uyguladığı yüksek vergiler nedeniyle ciddi gelir kaybı yaşamıştı. Yeni düzenleme ile birlikte Kanada’nın tarım ihracatında yeniden toparlanma sürecine girmesi bekleniyor.
Kanada ABD Çizgisinden Neden Ayrıldı?
Bu anlaşma, Kanada’nın ABD’den farklı bir yol izlediğini açıkça ortaya koyuyor. ABD yönetimi, Çin menşeli elektrikli araçlara karşı sert bir tutum sergilemeye devam ederken Kanada’nın daha esnek bir yaklaşım benimsemesi dikkat çekti. Kanada Başbakanı Mark Carney, bu adımı ülkenin ekonomik çeşitlenme stratejisinin bir parçası olarak tanımlıyor.
Kanada, uzun süredir ekonomisini ABD’ye olan bağımlılıktan kurtarmak istiyor. Küresel ticarette yaşanan belirsizlikler ve artan gümrük vergileri, Ottawa yönetimini alternatif ortaklıklara yöneltti. Çin ile yapılan bu anlaşma da bu stratejinin somut bir sonucu olarak değerlendiriliyor.
Otomotiv Sektörü İçin Yatırım Vurgusu
Kanada hükümeti, anlaşmanın yalnızca ithalatla sınırlı kalmayacağını savunuyor. Yapılan açıklamalara göre Çinli otomotiv üreticilerinin önümüzdeki üç yıl içinde Kanada’daki otomotiv sektörüne yatırım yapması bekleniyor. Bu yatırımların, yeni üretim tesisleri ve istihdam olanakları yaratacağı ifade ediliyor.
Hükümet cephesine göre bu süreç, Kanada’nın otomobil endüstrisini geleceğin teknolojilerine hazırlayacak ve elektrikli araç üretiminde ülkeyi daha güçlü bir konuma taşıyacak. Ayrıca yerli sanayinin kademeli bir geçiş süreciyle korunacağı özellikle vurgulanıyor.
İç Politikada Sert Tepkiler de Var
Her ne kadar hükümet anlaşmayı ekonomik bir fırsat olarak sunsa da iç politikada ciddi eleştiriler de yükseliyor. Özellikle Kanada otomotiv sektörünün kalbi sayılan Ontario eyaletinde anlaşmaya sert tepki gösteriliyor. Bölge yönetimi, Çinli üreticilerin Kanada pazarında güçlü bir konum elde etmesinin yerli üreticilere zarar vereceğini savunuyor.
Eleştirilerin bir diğer odağında ise ABD ile ilişkiler yer alıyor. Kanada’nın bu hamlesinin, ülkenin en büyük ihracat pazarı olan ABD ile otomotiv ticaretini riske atabileceği görüşü sıkça dile getiriliyor.
Küresel Ticarette Yeni Bir Dönemin İşareti
Uzmanlara göre bu anlaşma, küresel ticaretin geleceğine dair önemli ipuçları barındırıyor. Çok taraflı ticaret anlaşmalarının yerini, ülke bazlı ve bölgesel anlaşmaların aldığı yeni bir döneme girildiği değerlendiriliyor. Kanada’nın Çin ile yaptığı bu hamle, orta ölçekli ekonomilerin büyük güçler arasında denge kurma arayışının da bir yansıması olarak görülüyor.
Kanada-Çin anlaşması, önümüzdeki dönemde hem elektrikli araç pazarında hem de küresel ticaret politikalarında sıkça konuşulacak gelişmelerin habercisi niteliğinde.
Kaynak: https://apnews.com/article/china-canada-carney-xi-beijing-b71c1b67d3489a8b4058c650152b0cb9
